Η συνεχώς υψηλή αρτηριακή πίεση έχει πολλά ονόματα στην ιατρική: υπέρταση, αρτηριακή υπέρταση, ιδιοπαθής υπέρταση. Η ασθένεια μπορεί να προκαλέσει βλάβη στα νεφρά, την καρδιά και τα αιμοφόρα αγγεία, να προκαλέσει εγκεφαλικό επεισόδιο, έμφραγμα, αιμορραγία από έλκος στομάχου και άλλες σοβαρές συνέπειες. Προκειμένου να αποφευχθούν επικίνδυνες καταστάσεις υγείας, είναι απαραίτητο να ληφθούν έγκαιρα μέτρα για την πρόληψη της νόσου και να γνωρίζουμε τους παράγοντες κινδύνου που αυξάνουν σημαντικά την πιθανότητα εμφάνισης υπέρτασης.
Τι είναι η υψηλή αρτηριακή πίεση;
Πρόκειται για μια χρόνια παθολογία που αναπτύσσεται ως αποτέλεσμα της δυσλειτουργίας της αγγειακής ρύθμισης, των νεφρικών και νευροχυμικών μηχανισμών. Η υπέρταση (HTN) είναι μια επικίνδυνη ασθένεια του σώματος κατά την οποία υπάρχει μια επίμονη αύξηση της αρτηριακής πίεσης (ΑΠ) σε επίπεδα πάνω από 140/90 mmHg. Τέχνη. σε ασθενείς που δεν λαμβάνουν αντιυπερτασικά φάρμακα.
Η υψηλή αρτηριακή πίεση ευθύνεται για περίπου το 40% όλων των καρδιαγγειακών παθήσεων. Η νόσος εμφανίζεται πιο συχνά στους άνδρες παρά στο γυναικείο πληθυσμό. Ο κίνδυνος ανάπτυξης παθολογίας αυξάνεται με την ηλικία και στα δύο φύλα. Η υψηλή αρτηριακή πίεση διαγιγνώσκεται κυρίως σε ασθενείς μετά την ηλικία των 40 ετών, αλλά πρόσφατα η νόσος καταγράφεται όλο και περισσότερο στην εφηβεία και τη νεαρή ενήλικη ζωή.
Φάσεις κεφαλαλγίας
Η υπέρταση είναι μια χρόνια παθολογία που έχει τρία στάδια ανάπτυξης. Σε έναν ενήλικα, η βέλτιστη αρτηριακή πίεση είναι 120/80 mmHg. Τέχνη. Μια μικρή απόκλιση από αυτούς τους δείκτες έως και 139/89 mm Hg. Τέχνη. Τέχνη. ισχύει και για το πρότυπο. Οι υψηλότεροι αριθμοί θεωρούνται παθολογία στην ιατρική πρακτική. Η διάγνωση της «υπέρτασης» γίνεται όταν οι δείκτες άνω του 140/90 μετρώνται επανειλημμένα σε διάφορες ασθένειες.
Η υπέρταση σταδίου 1 χαρακτηρίζεται από απότομες αλλαγές στην πίεση. Αυτό υποδηλώνει ήδη μια παθολογική διαδικασία στο σώμα. Η νόσος είναι σχεδόν πάντα ασυμπτωματική στα αρχικά της στάδια. Ο ασθενής δεν δίνει προσοχή σε ορισμένα σημάδια υπέρτασης, γεγονός που εξηγεί το υψηλό ποσοστό καθυστερημένων αιτημάτων για εξειδικευμένη βοήθεια. Συμπτώματα της υπέρτασης σταδίου 1:
- Δείκτες αρτηριακής πίεσης: από 140/90 έως 159/99 mm Hg. Τέχνη.;
- Πονοκέφαλο;
- Σύγχυση;
- μειωμένη πνευματική απόδοση?
- δύσπνοια?
- ταχυκαρδία;
- αυξημένο πρήξιμο?
- συσσώρευση υγρού στο σώμα.
- Αλλαγή στην ποσότητα και το χρώμα των ούρων.
Η υπέρταση δεύτερου σταδίου είναι η αρτηριακή υπέρταση που εμφανίζεται σε μέτρια μορφή. Σε αυτό το στάδιο της νόσου, παρατηρούνται μεγαλύτερες περίοδοι αυξημένης αρτηριακής πίεσης από ό,τι στην αρχή. Στο στάδιο 2 της υπέρτασης, τα επίπεδα της αρτηριακής πίεσης σπάνια επανέρχονται στο φυσιολογικό. Κατάσταση ασθενούς:
- Δείκτες αρτηριακής πίεσης: από 160/109 έως 179/109 mm Hg. Τέχνη. Τέχνη.;
- διαταραχή ύπνου?
- προβλήματα στην περιοχή της καρδιάς?
- συγκοπή;
- προβλήματα μνήμης και όρασης.
- συνεχής ευερεθιστότητα?
- Ζάλη;
- εμβοές?
- πόνος στο πίσω μέρος του κεφαλιού?
- διεσταλμένα αγγεία των ματιών?
- Το δέρμα του προσώπου είναι υπεραιμικό.
- Πρήξιμο του προσώπου, των χεριών.
Η υπέρταση τρίτου σταδίου είναι μια σοβαρή μορφή της νόσου. Χαρακτηρίζεται από το ότι ο ασθενής έχει ιστορικό εμφράγματος του μυοκαρδίου, εγκεφαλικού και άλλων σοβαρών παθήσεων. Η πλήρης θεραπεία της υψηλής αρτηριακής πίεσης σε αυτό το στάδιο είναι δυνατή μόνο σε πολύ σπάνιες περιπτώσεις εάν η υψηλή αρτηριακή πίεση διαρκεί μόνο για μικρό χρονικό διάστημα ή εμφανίζεται δευτερογενώς. Κλινική Σοβαρής Υπέρτασης:
- Δείκτες αρτηριακής πίεσης: από 180/110 mm Hg. Τέχνη. και πάνω?
- υπερτροφία αριστερής κοιλίας;
- υπερτροφία του μεσοκοιλιακού διαφράγματος.
- εξασθενημένος συντονισμός των κινήσεων.
- εγκεφαλοπάθεια;
- ισχαιμικά ή αιμορραγικά εμφράγματα.
- διάφορες βλάβες στα νεφρά?
- επίμονη οπτική αναπηρία.
- παρατεταμένες υπερτασικές κρίσεις?
- Παράλυση και πάρεση λόγω διαταραχών του εγκεφαλικού κυκλοφορικού συστήματος.
- Περιορισμός της ικανότητας να κινείται ανεξάρτητα και να φροντίζει τον εαυτό του.
Παράγοντες κινδύνου για υψηλή αρτηριακή πίεση
Η ανάπτυξη, η εξέλιξη και οι επιπλοκές της αρτηριακής υπέρτασης σχετίζονται άμεσα με την παρουσία παραγόντων κινδύνου για την εμφάνιση αυτής της παθολογικής διαδικασίας. Η υψηλή αρτηριακή πίεση είναι το αποτέλεσμα μιας πολύπλοκης αλληλεπίδρασης εσωτερικών (ενδογενών) και εξωτερικών (εξωγενών) αιτιών. Η εμφάνιση παθολογίας διευκολύνεται από επίκτητα και συγγενή χαρακτηριστικά του σώματος που αποδυναμώνουν την αντοχή του σε δυσμενείς εξωτερικές συνθήκες.
Οι παράγοντες κινδύνου για την ανάπτυξη αρτηριακής υπέρτασης ταξινομούνται σύμφωνα με δύο δείκτες: τροποποιήσιμους και μη τροποποιήσιμους. Τα πρώτα εξαρτώνται από τις επιλογές ενός ατόμου και τον τρόπο ζωής του. Αυτά περιλαμβάνουν:
- κακές συνήθειες?
- σωματική αδράνεια?
- Καπνός;
- πίνετε αλκοόλ?
- παχυσαρκία και άλλα.
Αμετάβλητοι παράγοντες κινδύνου για υψηλή αρτηριακή πίεση είναι αυτοί που οι άνθρωποι δεν μπορούν να επηρεάσουν: κληρονομικότητα και φυσιολογία (φύλο, ηλικία). Σε πολλές περιπτώσεις, η υψηλή αρτηριακή πίεση είναι μια γενετικά μεταδιδόμενη ασθένεια. Εάν κάποιο από τα αγαπημένα σας πρόσωπα έπασχε από υψηλή αρτηριακή πίεση, υπάρχει μεγάλη πιθανότητα η επόμενη γενιά να επηρεαστεί από την ασθένεια. Όσον αφορά τους φυσιολογικούς παράγοντες, σύμφωνα με στατιστικά στοιχεία, οι μεσήλικες άνδρες είναι πιο επιρρεπείς στη νόσο. Αυτό εξηγείται από το γεγονός ότι το γυναικείο σώμα παράγει οιστρογόνα - ορμόνες που εκτελούν προστατευτική λειτουργία.
Ενδογενής
Οι εγγενείς παράγοντες κινδύνου για υψηλή αρτηριακή πίεση περιλαμβάνουν την παρουσία ασθενειών ή καταστάσεων που προκαλούν υψηλή αρτηριακή πίεση. Μεταξύ αυτών:
- σακχαρώδης διαβήτης?
- αρτηριοσκλήρωση των στεφανιαίων αρτηριών.
- αυξημένο ιξώδες αίματος?
- μεταβολική διαταραχή?
- νεφρική νόσο (πυελονεφρίτιδα, νεφρίτιδα, σπειραματονεφρίτιδα).
- αυξημένη συγκέντρωση νατρίου ή ασβεστίου στο αίμα.
- η επίδραση της αδρεναλίνης κατά τη διάρκεια του στρες.
- Δυσλιπιδαιμία (διαταραχή του μεταβολισμού του λίπους);
- αυξημένη περιεκτικότητα σε ουρικό οξύ.
- νευροκυκλοφορική δυστονία;
- Εγκυμοσύνη;
- Εμμηνόπαυση.
Σχετίζεται με τον τρόπο ζωής και τις περιβαλλοντικές επιρροές
Οι εξωγενείς παράγοντες κινδύνου για υπέρταση σχετίζονται με τον τρόπο ζωής του ασθενούς. Ο αριθμός των επίκτητων αιτιών που μπορούν να αντιμετωπιστούν με επιτυχία είναι σημαντικός, αλλά κάθε σημείο μπορεί εύκολα να προσαρμοστεί εάν το επιθυμεί ένα άτομο. Οι κύριοι εξωγενείς παράγοντες κινδύνου για υψηλή αρτηριακή πίεση:
- Ανεπαρκής σωματική δραστηριότητα. Η συνεχής εργασία στο γραφείο, το ταξίδι αποκλειστικά με όχημα, η έλλειψη χρόνου για επίσκεψη στο γυμναστήριο οδηγούν σε εξασθένηση του αναπνευστικού συστήματος, διαταραχή της μυϊκής λειτουργίας και επιδείνωση της κυκλοφορίας του αίματος. Όλοι αυτοί οι παράγοντες οδηγούν σε αύξηση της αρτηριακής πίεσης.
- Ανεξέλεγκτη πρόσληψη αλατιού. Σε μεγάλες ποσότητες, το χλωριούχο νάτριο προκαλεί δίψα και καθυστερεί την απέκκριση υγρών από το σώμα. Το νερό προκαλεί αύξηση του όγκου του κυκλοφορούντος αίματος, με αποτέλεσμα συχνότερες συσπάσεις του μυοκαρδίου, με αποτέλεσμα την αύξηση της αρτηριακής πίεσης. Η κατανάλωση επιτραπέζιου αλατιού δεν υπερβαίνει τα 5 g/ημέρα.
- Ανεπάρκεια μαγνησίου και/ή καλίου. Το σώμα χρειάζεται αυτά τα μικροστοιχεία για την καλή λειτουργία των αιμοφόρων αγγείων και του καρδιακού μυός. Εάν υπάρχει ανεπάρκεια, υπάρχει κίνδυνος ανάπτυξης υπέρτασης.
Διάγνωση
Η υπέρταση προσδιορίζεται με διάφορες μεθόδους: η αρτηριακή πίεση μετράται πολλές φορές χρησιμοποιώντας τονόμετρο και φωνενδοσκόπιο, μελετάται η κλινική εικόνα της νόσου, συνταγογραφούνται κλινικές, φυσικές και οργανικές μελέτες. Βασικές διαγνωστικές προσεγγίσεις:
- Βιοχημική εξέταση αίματος. Καταγράφεται η περιεκτικότητα σε λιποπρωτεΐνες υψηλής/χαμηλής πυκνότητας και χοληστερόλη και προσδιορίζεται η περιεκτικότητα σε σάκχαρα. Αυτοί οι δείκτες είναι σημαντικοί για τον προσδιορισμό της αιτίας της υψηλής αρτηριακής πίεσης.
- ΗΚΓ. Το ηλεκτροκαρδιογράφημα είναι από καιρό ένας αξιόπιστος βοηθός στη διάγνωση της υψηλής αρτηριακής πίεσης. Το ΗΚΓ αποκαλύπτει διακοπές στο έργο της καρδιάς, καθορίζει την παρουσία στηθάγχης και παρέχει δεδομένα για την μετατόπιση της καρδιάς από τον ηλεκτρικό άξονα και την κατάσταση του μυοκαρδίου.
- Υπερηχογράφημα καρδιάς. Τα κύρια αγγεία (καρωτιδικές αρτηρίες) που οδηγούν στον εγκέφαλο φωτίζονται για την ανίχνευση αθηρωματικών πλακών, την αξιολόγηση της κατάστασης των τοιχωμάτων των αγγείων και τον κίνδυνο εγκεφαλικού.
- Αρτηριογραφία. Ακτινογραφία για την εξέταση των τοιχωμάτων των αρτηριών και του αυλού τους.
- Dopplerography. Διαδικασία υπερήχων για τη διάγνωση της ροής του αίματος σε φλέβες, αρτηρίες και αγγεία.
- Υπερηχογράφημα νεφρών. Βοηθά στον εντοπισμό μεγάλων όγκων στα επινεφρίδια και βλαβών του νεφρικού ιστού που οδηγούν στην εμφάνιση νενοπαρεγχυματικής υπέρτασης.
- Υπερηχογράφημα θυρεοειδούς. Βοηθά στον εντοπισμό ή τον αποκλεισμό της επίδρασης του θυρεοειδούς αδένα στην ανάπτυξη υψηλής αρτηριακής πίεσης σε έναν ασθενή.
Θεραπεία
Η θεραπεία για την υψηλή αρτηριακή πίεση εξαρτάται από την αιτία της νόσου. Το πρώτο πράγμα που πρέπει να κάνει ο ασθενής είναι να αποκλείσει όλους τους κινδύνους που σχετίζονται με την υψηλή αρτηριακή πίεση. Στη συνέχεια χρησιμοποιείται φαρμακευτική θεραπεία σε συνδυασμό με μη φαρμακευτικές μεθόδους: τήρηση δίαιτας κατά της χοληστερίνης, σωματική δραστηριότητα, διακοπή του καπνίσματος και κατανάλωση αλκοολούχων ποτών. Η θεραπεία με φάρμακα πραγματοποιείται σύμφωνα με διάφορα σχήματα:
- Σε ασθενείς με χαμηλό έως μέτριο κίνδυνο εμφάνισης υψηλής αρτηριακής πίεσης συνταγογραφείται φαρμακευτική αγωγή για τη μείωση της αρτηριακής τους πίεσης.
- Σε ασθενείς με υψηλό κίνδυνο καρδιαγγειακής νόσου συνταγογραφούνται δύο ή περισσότερα φάρμακα με ατομικές δόσεις.
Η επιλογή της φαρμακευτικής αγωγής και της δοσολογίας γίνεται από τον ιατρό, λαμβάνοντας υπόψη την ηλικία του ασθενούς, τα συνοδά νοσήματα και τους παράγοντες κινδύνου. Για τη θεραπεία της υψηλής αρτηριακής πίεσης χρησιμοποιούνται διάφορες ομάδες φαρμάκων:
- Θειαζιδικά διουρητικά. Αναστέλλουν την πρόσληψη χλωριδίων και νατρίου στα νεφρικά σωληνάρια με αποτέλεσμα να μην εισέρχονται στο αίμα αλλά να αποβάλλονται από το σώμα με τα ούρα.
- Αναστολείς διαύλων ασβεστίου. Μειώνουν την απορρόφηση ασβεστίου, η οποία μειώνει το φορτίο στο μυοκάρδιο και μειώνει την αρτηριακή πίεση.
- αναστολείς ΜΕΑ. Μειώνουν τη συγκέντρωση της ορμόνης αγγειοτενσίνης στο αίμα, η οποία έχει την ικανότητα να περιορίζει τον αυλό των αιμοφόρων αγγείων, γεγονός που αυξάνει την αρτηριακή πίεση.
- Ανταγωνιστές των υποδοχέων της αγγειοτενσίνης II. Μειώνει την αρτηριακή πίεση στο πρώτο στάδιο της υπέρτασης.
- Βήτα αποκλειστές. Χαλαρώνουν τα αγγειακά τοιχώματα, γεγονός που οδηγεί σε βελτίωση της κυκλοφορίας του αίματος και ομαλοποίηση της αρτηριακής πίεσης.
- Κεντρικοί άλφα-2 αγωνιστές. Ο καρδιακός ρυθμός μειώνεται, κάτι που αντανακλάται σε μείωση της αρτηριακής πίεσης.
- Άμεσα αγγειοδιασταλτικά. Χαλαρώνει τους λείους μύες των αρτηριδίων, με αποτέλεσμα τη μείωση της αρτηριακής πίεσης.
- Αναστολείς ρενίνης. Προάγουν τη διαστολή των αρτηριών και αναστέλλουν τη δραστηριότητα της ρενίνης, ενός ενζύμου με αγγειοσυσπαστική δράση.